Bao Thể Đồng Trong Thạch Anh “Paraíba” Ở Brazil (Bản tin tháng 11/2009)

Thạch anh “Medusa” ở bang Paraíba, Brazil được biết đến với 2 dạng bao thể (Fall 2005 GNI, trang 271-272). Bao thể dạng hình sứa màu xanh hoặc lục nằm bên trong những tinh thể thạch anh gần như trong suốt, bao thể này thường được cho là “gilalite”- một silicate đồng hiếm gặp. Ngoài ra còn có các tinh thể nhỏ hình kim màu xanh đến lục ở gần bề mặt của viên thạch anh, các bao thể này chưa thể xác định được có phải là khoáng silicate đồng hay không. Gần đây tác giả có mua vài viên thạch anh Brazil, nơi mà thạch anh được bán với tên là thạch anh Paraíba, có chứa một dạng bao thể khác với 2 dạng bao thể kể trên.

Toàn bộ số thạch anh này đều có các đốm vằn nàu nâu đỏ (hình 1) nhưng khi nhìn nghiêng dưới độ phóng đại lớn, thì thành phần của chúng trùng khớp với lớp trên cùng của thạch anh không màu đến phớt tím tiếp xúc với lớp bên trên (lớp được thành tạo sau) chứa nhiều bó sợi mảnh dài khoảng 1mm. Những sợi đặc trưng có màu đỏ đồng rất dễ nhận biết dưới ánh sáng phản chiếu (hình 2).

Kiểm tra tính dẫn điện của các sợi lộ ra ngoài thì cho thấy chúng là đồng. Hình dáng của chúng thì không phổ biến đối với đồng tự nhiên. Hầu hết chúng ở dạng giả hình của các bó silicate đồng. Ngoài ra ta còn thấy thêm các tàn dư màu xanh trong các bó sợi đồng. Sự chuyển hóa của silicate đồng từ đồng nguyên chất là một minh chứng rõ ràng cho sự biến đổi của môi trường. (Theo Jaroslav Hyršl (hyrsl@kuryr.cz), Prague, Czech Republic, trong GemNews, G&G, Spring 2009)