Phương Pháp Xử Lý Mới Trên Chalcedony (Bản tin tháng 11/2010)

Mới đây chúng tôi được biết có một loại chalcedony mới trên thị trường. Đa số chúng có màu carnelian, nhưng nó gây chú ý bởi một mạng lưới các đường trắng nổi lên bất thường. Có nhiều chalcedony như thế này ở hội chợ đá quý Tucson vì thế phòng giám định GIA ở Carlsbad đã thu thập 2 chuỗi hạt để nghiên cứu (hình 1).

Các hạt được xác định là chalcedony nhờ đo được chiết suất RI là 1,53, cấu trúc dạng kết hạt và sọc agate đặc trưng bên dưới mạng lưới các đường trắng có trong nhiều viên. Dưới kính phóng đại cho thấy các đường trắng này nằm theo các khe nứt trong một hoa văn đặc thù được tạo ra bởi cấu trúc dạng da rạn (hình 2). Màu trắng thấm vào thân của các viên đá một khoảng rất nông ở mỗi bên của khe nứt và một phần hướng xuống tâm của viên đá.

Chúng tôi không thấy tài liệu nào nói rằng các khe nứt như thế là tự nhiên trong chalcedony, vì thế để nghiên cứu thêm chúng tôi đã cắt nhiều viên ra làm hai (hình 3). Lập tức rõ ràng rằng các khe nứt không xuyên hết hạt mà chỉ xuyên đến lớp gồ ghề trên bề mặt. Độ sâu này khác nhau giữa các hạt và nó sâu hơn ở những chỗ đường trắng gồ ghề hơn. Các đới màu trắng theo sát các khe nứt và kết thúc ở chỗ chúng dừng (xem lại hình 3). Một hạt còn có một lớp màu trắng hẹp dọc theo bề mặt của nó.

Sự sắp xếp này rõ ràng không phải tự nhiên. Chúng tôi không biết chính xác phương pháp xử lý nhưng do sự hiện diện liên kết của dạng da rạn nên có thể suy đoán là do phương pháp tẩy trắng.

Cho dù đây chỉ là một trong nhiều phương pháp xử lý trên chalcedony nhưng gần đây chúng tôi biết được rằng khoáng này được cho là agate lửa “fire agate” – một viên chalcedony màu nâu tán sắc nhiều màu và có giá cao hơn hầu hết các viên chalcedony khác. Các chuỗi hạt mà chúng tôi nghiên cứu không giống với agate lửa, nhưng nó lại bị hiểu nhầm là agate lửa.

Kề từ sau khi có mẫu đầu tiên, chúng tôi thấy chalcedony xử lý này ở nhiều màu tẩm không tự nhiên khác nữa, hầu hết là màu lục, xanh và hồng. Thật vậy, một số người buôn nói với chúng tôi rằng thậm chí màu carnelian cũng là màu nhuộm.

Nghiên cứu trên mạng internet cho thấy tồn tại rất nhiều mặt hàng như thế này. Trên một trang bán đấu giá nổi tiếng cho thấy hàng trăm kết quả với nhiều tên khác nhau như “Crab fire agate”, “Fire Dragon Veins Agate” và “Crackle Fire Agate”. Tuy nhiên có nhiều mục liệt khoáng này vào loại agate lửa tự nhiên – một sự miêu tả hoàn toàn sai về loại chalcedony xử lý này. (Theo Shane McClure trong Lab Notes, G&G Winter 2009)